Với cơ chế tác động "3 trong 1" hiếm có, bài thuốc Sơ can Bình vị tán tại Trung tâm Thuốc dân tộc đã giúp hàng ngàn người thoát khỏi các chứng đau và biến chứng do viêm đau dạ dày, vi khuẩn HP gây nên.

Bệnh viêm dạ dày ở trẻ em và phác đồ điều trị an toàn hiệu quả

Bệnh viêm dạ dày ở trẻ em có thể khởi phát do lây nhiễm vi khuẩn Hp từ người lớn, ăn uống không điều độ hoặc do lạm dụng thuốc chống viêm. Để điều trị hiệu quả, trẻ cần thực hiện các kỹ thuật chẩn đoán nhằm xác định nguyên nhân và áp dụng phác đồ tương ứng.

Bệnh viêm dạ dày ở trẻ em
Bệnh viêm dạ dày có thể xảy ra ở trẻ em do nhiều nguyên nhân khác nhau

Bệnh viêm dạ dày ở trẻ em & dấu hiệu nhận biết

Viêm dạ dày là bệnh lý tiêu hóa phổ biến và thường gặp người từ 20 – 50 tuổi. Tuy nhiên trên thực tế, bệnh cũng có thể khởi phát ở trẻ do nhiều nguyên nhân khác nhau.

Viêm dạ dày là tình trạng niêm mạc bị viêm, gây đau bụng, khó chịu, buồn nôn, nôn mửa, chán ăn, khó tiêu và đầy bụng. So với người lớn, các bệnh dạ dày ở trẻ nhỏ thường có mức độ nhẹ hơn do ít có các yếu tố ảnh hưởng (chủ yếu do nhiễm khuẩn và chế độ ăn). Trong khi đó, viêm dạ dày ở người lớn còn bị ảnh hưởng bởi chế độ sinh hoạt, rối loạn thần kinh và yếu tố tâm lý.

Tuy nhiên trẻ nhỏ là nhóm đối tượng nhạy cảm và chưa có hệ miễn dịch hoàn chỉnh. Vì vậy nếu không tiến hành điều trị kịp thời, bệnh có thể tiến triển theo chiều hướng phức tạp và gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng.

Nguyên nhân gây viêm dạ dày ở trẻ em

Viêm dạ dày là hệ quả do nhiều nguyên nhân cộng hưởng. Nếu xảy ra ở trẻ em, nguyên nhân có thể là:

Bệnh viêm dạ dày ở trẻ em
Lây nhiễm vi khuẩn Hp từ người lớn là nguyên nhân chính gây viêm dạ dày ở trẻ nhỏ
  • Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori (Hp): Đây là nguyên nhân phổ biến nhất gây ra các bệnh dạ dày ở trẻ nhỏ. Vi khuẩn Hp là một loại vi khuẩn dạng xoắn, có khả năng sinh sống và phát triển trong môi trường axit. Sự xuất hiện của loại vi khuẩn này trong dạ dày có thể làm tăng hoạt động bài tiết dịch vị và dẫn đến hiện tượng ăn mòn niêm mạc. Phần lớn trẻ nhỏ bị nhiễm vi khuẩn Hp đều do lây từ cha mẹ hoặc người thân trong gia đình.
  • Lạm dụng thuốc: Ngoài ra, trẻ cũng có thể bị viêm dạ dày do lạm dụng các loại thuốc kháng viêm và giảm đau.
  • Thói quen ăn uống: Cho trẻ ăn cơm quá sớm, thói quen ăn uống quá độ, thường xuyên uống nước ngọt có gas, dùng thức ăn nhanh,… có thể là nguyên nhân dẫn đến các vấn đề về viêm dạ dày.

Đối với trẻ lớn, viêm dạ dày cũng có thể khởi phát do một số nguyên nhân khác như:

  • Căng thẳng quá mức: Căng thẳng do thi cử, điểm số,… cũng có thể khiến dạ dày bị rối loạn, co bóp quá mức và tăng tiết dịch vị. Nếu không kịp thời khắc phục, lượng axit dư thừa có thể xâm lấn vào các mô niêm mạc và gây ra hiện tượng viêm.
  • Thức khuya: Trẻ vị thành niên thường có thói quen thức khuya và ngủ không đủ giấc. Ngoài ảnh hưởng đến thể trạng, các thói quen này còn gây rối loạn hệ thần kinh điều khiển hoạt động tiêu hóa và dẫn đến các bệnh lý như viêm dạ dày, táo bón, tiêu chảy,…

Ngoài những nguyên nhân trực tiếp, bệnh viêm dạ dày ở trẻ em còn có thể xảy ra do các yếu tố rủi ro như:

  • Trẻ sinh sống trong môi trường ô nhiễm và xã hội kém phát triển
  • Ô nhiễm nguồn nước
  • Thường được người lớn mớm cơm
  • Sử dụng vật dụng cá nhân với người lớn
  • Không vệ sinh tay sau khi đại tiện và trước khi ăn

Dấu hiệu nhận biết bệnh viêm dạ dày ở trẻ em

Viêm dạ dày ở trẻ em thường không gây triệu chứng trong giai đoạn mới phát. Tuy nhiên khi niêm mạc bị viêm nặng, phụ huynh có thể nhận thấy một số triệu chứng như:

Bệnh viêm dạ dày ở trẻ em
Trẻ bị viêm dạ dày thường xuyên đau vùng thượng vị, chán ăn, buồn nôn, đầy bụng và ợ hơi
  • Trẻ thường xuyên đau bụng: Đau bụng là triệu chứng thường gặp ở trẻ nhỏ do hệ tiêu hóa còn non yếu và dễ bị kích thích khi ăn thực phẩm lạ. Tuy nhiên, bệnh viêm dạ dày chủ yếu gây đau ở vùng thượng vị (vùng bụng nằm trên rốn) và cơn đau thường khởi phát sau khi ăn no hoặc khi bụng quá đói.
  • Hay buồn nôn và nôn mửa sau khi ăn: Tương tự bệnh viêm dạ dày ở người lớn, trẻ cũng có thể bị buồn nôn và nôn ói sau bữa ăn. Đây là hiện tượng do dạ dày co bóp và bài tiết axit quá mức.
  • Đầy hơi, khó tiêu và ợ chua: Tình trạng tăng tiết dịch vị có thể gây ra các triệu chứng như ợ chua, khó tiêu, đầy bụng và khó chịu. Các triệu chứng này thường gặp nhiều ở trẻ dưới 5 tuổi.
  • Chán ăn: Trẻ bị viêm dạ dày thường lười ăn và ăn không ngon. Tình trạng này kéo dài có thể khiến trẻ mệt mỏi, xanh xao, ủ rũ và sụt cân nhanh chóng.
  • Giảm hiệu suất học tập: Đối với trẻ lớn, bệnh có thể gây suy nhược cơ thể, dẫn đến giảm hiệu suất học tập, trẻ chán nản và ít tham gia vào các hoạt động vui chơi.

Viêm dạ dày ở trẻ em có nguy hiểm không?

Viêm dạ dày ở trẻ em thường không quá nguy hiểm nếu được thăm khám và điều trị kịp thời. Tuy nhiên trong trường hợp chủ quan, bệnh có thể tiến triển theo chiều hướng phức tạp và gây ra các biến chứng như:

bệnh viêm dạ dày ở trẻ nhỏ
Viêm dạ dày có thể tiến triển và gây ra nhiều biến chứng nếu không được điều trị kịp thời
  • Loét dạ dày: Loét dạ dày xảy ra khi viêm dạ dày không được điều trị kịp thời. So với giai đoạn đầu, giai đoạn loét thường gây ra các triệu chứng nặng nề, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống.
  • Xuất huyết tiêu hóa: Xuất huyết tiêu hóa là biến chứng nguy hiểm xảy ra do hiện tượng loét tiến triển, gây tổn thương và làm vỡ mạch máu ở thành dạ dày. Biến chứng này thường biểu hiện qua tình trạng nôn ói, đau bụng dữ dội, đi phân đen,…
  • Thủng dạ dày: Thủng dạ dày là tình trạng axit ăn mòn sâu trong niêm mạc khiến thành dạ dày bị thủng. Đây là biến chứng có mức độ rất nghiêm trọng và có thể dẫn đến những tình huống đáng tiếc nếu không kịp thời xử lý.

Ngoài ra, triệu chứng của bệnh viêm dạ dày còn ảnh hưởng đến hoạt động ăn uống, sinh hoạt và giấc ngủ của trẻ. Bệnh lý này kéo dài có thể khiến trẻ suy giảm thể trạng, chán nản, ủ rũ, giảm hiệu suất học tập và chất lượng cuộc sống.

Chẩn đoán bệnh viêm dạ dày ở trẻ em

Trước khi điều trị, bác sĩ sẽ tiến hành chẩn đoán nhằm xác định bệnh lý chính xác và tìm ra nguyên nhân gây bệnh. Sau khi thăm khám lâm sàng, khai thác triệu chứng và tiền sử gia đình, bác sĩ có thể chỉ định các kỹ thuật chẩn đoán như sau:

  • Nội soi dạ dày: Kỹ thuật nội soi giúp bác sĩ quan sát biểu hiện bên trong dạ dày và xác định được vị trí, kích thước của ổ viêm. Ngoài ra qua kỹ thuật chẩn đoán này, bác sĩ có thể sinh thiết mô để tìm sự hiện diện của vi khuẩn Hp. Hiện nay, nội soi dạ dày được đánh giá là phương tiện chẩn đoán hiệu quả nhất đối với trẻ em.
  • Xét nghiệm máu: Xét nghiệm máu được thực hiện nhằm xác định kháng thể tương ứng với vi khuẩn Hp. Tuy nhiên do đáp ứng miễn dịch của trẻ còn kém nên xét nghiệm máu thường không đem lại hiệu quả trong việc chẩn đoán.
  • Kiểm tra phân: Một lượng nhỏ vi khuẩn Hp có thể được tiêu hóa và đào thải qua đường phân. Vì vậy, bác sĩ có thể xét nghiệm phân để tìm sự hiện diện của loại xoắn khuẩn này.
  • Kiểm tra hơi thở: Kiểm tra hơi thở được thực hiện nhằm chẩn đoán nguyên nhân gây viêm dạ dày. Tuy nhiên, kỹ thuật chẩn đoán này chỉ được thực hiện cho trẻ từ 4 tuổi trở lên.

Phác đồ điều trị bệnh viêm dạ dày ở trẻ em

Điều trị viêm dạ dày ở trẻ em tùy thuộc vào nguyên nhân, độ tuổi và khả năng đáp ứng. Thông tin điều trị trong bài viết chỉ có giá trị tham khảo. Phụ huynh vui lòng trao đổi với bác sĩ chuyên khoa trước khi áp dụng bất cứ biện pháp nào cho trẻ nhỏ.

1. Điều trị viêm dạ dày ở trẻ em không có vi khuẩn Hp

Đối với viêm dạ dày âm tính Hp, điều trị chủ yếu là làm giảm hoạt động bài tiết dịch vị, điều hòa co bóp dạ dày và cải thiện các triệu chứng lâm sàng.

bệnh viêm loét dạ dày ở trẻ em
Thuốc được sử dụng trong điều trị viêm dạ dày có tác dụng trung hòa và làm giảm bài tiết dịch vị

Các biện pháp điều trị viêm dạ dày ở trẻ em không có vi khuẩn Hp, bao gồm:

  • Thuốc ức chế bơm proton (PPI) hoặc kháng thụ thể H2: Các nhóm thuốc này có tác dụng ức chế bài tiết axit, thời gian chỉ định trong 4 tuần và chỉ sử dụng cho trẻ trên 2 tuổi. Các loại thuốc giảm bài tiết dạ dày thường được sử dụng, bao gồm Omeprazole, Cimetidine, Ranitidine,…
  • Thuốc trung hòa axit: Các loại thuốc trung hóa axit như Maalox và Phosphalugel có tác dụng bảo vệ ổ viêm loét, cân bằng lượng axit dư thừa và làm giảm một số triệu chứng lâm sàng. Thuốc được sử dụng với liều 0.5 – 1ml/ kg cân nặng, dùng 3 giờ sau khi ăn hoặc sử dụng trước khi đi ngủ.
  • Loại trừ các nguyên nhân gây bệnh: Đối với trẻ nhỏ, nguyên nhân gây viêm dạ dày chủ yếu là do lạm dụng thuốc, ăn uống không điều độ, thức khuya và căng thẳng. Vì vậy bên cạnh việc sử dụng thuốc, cần loại trừ nguyên nhân để hỗ trợ quá trình điều trị.
  • Truyền máu: Truyền máu được thực hiện trong trường hợp xuất huyết dạ dày cấp tính.
  • Xử trí ngoại khoa: Trong trường hợp có biến chứng thủng dạ dày.

2. Điều trị viêm dạ dày ở trẻ em có vi khuẩn Hp

Vi khuẩn Hp là một trong những tác nhân dẫn đến các vấn đề ở dạ dày – trong đó có ung thư dạ dày. Do đó, phụ huynh cần tuân thủ phác đồ điều trị được bác sĩ chỉ định để tiêu diệt hoàn toàn vi khuẩn và ngăn ngừa biến chứng ở trẻ nhỏ.

Phác đồ điều trị viêm dạ dày ở trẻ em có vi khuẩn Hp:

– Trẻ dưới 8 tuổi:

  • Amoxicillin + Clarithdromycin + PPI (có thể thay thế bằng thuốc kháng H2 trong trường hợp cần thiết)
  • Hoặc dùng Amoxicillin + Metronidazole + PPI

– Trẻ trên 8 tuổi:

  • Amoxicillin + Clarithromycin +PPI
  • Amoxicillin + Metronidazole + PPI
  • Hoặc Doxycyclin/ Tetracyclin + Metronidazole + PPI

– Liều lượng:

  • Clarithromycin: 20mg/ kg cân nặng/ ngày
  • Amoxicillin: 50mg/ kg cân nặng/ ngày
  • PPI (chủ yếu là Omeprazole): 1mg/ kg cân nặng/ ngày
  • Doxycyclin: 5mg/ kg cân nặng/ ngày
  • Tetracyclin: 50mg/ kg cân nặng/ ngày
  • Metronidazole: 20mg/ kg cân nặng/ ngày

Sau khi kết thúc phác đồ điều trị, bác sĩ sẽ tiến hành xét nghiệm phân và hơi thở để đánh giá hiệu quả diệt Helicobacter pylori. Điều trị thành công được xác định khi cho kết quả âm tính với vi khuẩn. Trong trường hợp điều trị thất bại (kết quả dương tính), bác sĩ có thể cân nhắc và chỉ định phác đồ cứu vãn.

Phòng bệnh viêm dạ dày ở trẻ em

Viêm dạ dày – đặc biệt là trường hợp dương tính với vi khuẩn Hp có khả năng tái nhiễm nếu không chủ động phòng ngừa. Vì vậy sau khi điều trị, phụ huynh nên hướng dẫn trẻ thực hiện một số biện pháp phòng bệnh như:

bệnh viêm loét dạ dày ở trẻ em
Nên cho trẻ ăn uống điều độ, hạn chế mớm thức ăn và dùng chung vật dụng với người lớn
  • Xây dựng chế độ ăn khoa học cho trẻ, tăng cường ăn tinh bột, cá, rau xanh, trái cây,… Hạn chế ăn quá nhiều thịt, món ăn chứa nhiều gia vị, axit và nước ngọt có gas.
  • Tuyệt đối không tự ý sử dụng thuốc chống viêm cho trẻ khi chưa có chỉ định từ bác sĩ.
  • Hướng dẫn trẻ rửa tay với xà phòng sau khi đi vệ sinh và trước khi ăn.
  • Không nên cho trẻ ăn hàng quán lề đường.
  • Cả gia đình nên thăm khám định kỳ để kịp thời phát hiện nhiễm và điều trị vi khuẩn Hp. Phát hiện và xử lý kịp thời có thể giảm nguy cơ lây nhiễm vi khuẩn cho các thành viên khỏe mạnh.
  • Mỗi thành viên trong gia đình nên sử dụng đũa, muỗng, chén,… riêng. Đồng thời cần vệ sinh sạch sẽ bằng dung dịch tẩy rửa, sau đó tráng qua nước sôi và phơi khô trước khi sử dụng.
  • Vệ sinh không gian sống và môi trường nhằm hạn chế nguy cơ ô nhiễm đất, nước và không khí.
  • Trẻ lớn nên kiểm soát căng thẳng, tránh thức khuya và ngủ không đủ giấc.

Bệnh viêm dạ dày ở trẻ em có thể tiến triển và gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. Do đó khi nhận thấy con trẻ có những biểu hiện bất thường, phụ huynh nên đưa trẻ đến bệnh viện để được thăm khám và điều trị kịp thời.

Tham khảo thêm: Chế độ ăn cho người viêm loét dạ dày giúp kiểm soát cơn đau hiệu quả

Click xem thêm

Hơn 60% dân số đang hàng ngày phải chịu khổ sở, phiền toái vì bệnh dạ dày. 2/3 trong số đó vẫn đang loay hoay chưa tìm được cách chữa. Vì vậy, đừng bỏ qua giải pháp "cứu trợ" được chuyên gia giới thiệu dưới đây.

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *